piątek, 28 lutego 2014

Doroczne Spotkanie Bibliografów Dolnośląskich – Wrocław, DBP 26.02.2014 r. - sprawozdanie

Program spotkania:
  1. Powitanie uczestników spotkania i przedstawienie programu.
  2. Omówienie stanu prac nad bibliografią regionalną w 2013 r. z uwzględnieniem prac Komisji ds. Bibliografii Regionalnej Dolnego Śląska.
  3. Tendencje organizacyjne związane z tworzeniem bibliografii regionalnej – omówienie ankiet.
  4. Przedstawienie planów dotyczących prac związanych z gromadzeniem i opracowaniem DŻS oraz omówienie ankiet z tym związanych.
  5. Informacja o planowanym, sformalizowanym porozumieniu w sprawie współpracy bibliotek dolnośląskich nad baza bibliograficzną.
  6. Przyjmowanie propozycji odnośnie tworzenia materiałów metodycznych oraz haseł do lokalnej KHW.
  7. Opracowanie terminarza indywidualnych szkoleń warsztatowych na 2014 r. oraz ich tematyki.
  8. Omówienie błędów pojawiających się i dotychczas nie poprawionych w bazie bibliograficznej.
  9. Sprawy różne i/lub dyskusja.
  10. Zakończenie spotkania.
Omówienie stanu prac nad bibliografią regionalną w 2013 r.
Szczegółowe dane odnośnie stanu prac nad bibliografią znajdziecie Państwo w nowej zakładce Bibliografia Regionalna Dolnego Śląska w liczbach.

Komisja ds. Bibliografii Regionalnej Dolnego Śląska
Członkowie Komisji spotkali się czterokrotnie w ciągu 2013 r. Posiedzenia odbywały się kolejno: 05.04.2013, 05.06.2013, 19.09.2013, 30.11.2013. Prace Komisji obejmowały:
  • tworzenie materiałów metodycznych: opis bibliograficzny recenzji, opracowanie artykułów poświęconych wybranym imprezom ogólnopolskim oraz artykułów dotyczących wystaw i spotkań autorskich;
  • wskazówki dotyczące bazy bibliograficznej: potrzeba zindeksowania pola zawierającego temat formalny (655), usunięcie z indeksów haseł, do których nie są przypisane żadne rekordy, usunięcie błędnych komunikatów pojawiających się w systemie podczas wprowadzania opisów recenzji i artykułów ukazujących się w serii;
  • opracowanie i wprowadzanie do bazy KHW Bibliografii Regionalnej Dolnego Śląska wzorcowych haseł korporatywnych (stan na d. 09.01.2014 r. – 485 haseł);
  • opracowanie ankiety mającej na celu badanie tendencji organizacyjnych związanych z tworzeniem bibliografii regionalnej;
  • postulowanie sformalizowania współpracy bibliotek dolnośląskich nad bazą bibliografii dolnośląskiej oraz podjęcia starań o rozszerzenie promocji tego źródła informacji o regionie (m.in. umieszczenie linku do Bibliografii Regionalnej Dolnego Śląska na stronie Urzędu Marszałkowskiego);
  • ustalenie terminu i tematyki dorocznego spotkania bibliografów dolnośląskich w 2014 r.

Tendencje organizacyjne związane z tworzeniem bibliografii regionalnej – omówienie ankiet.
Informacje o ankiecie znajdziecie Państwo w poście poniżej.

Przedstawienie planów dotyczących prac związanych z gromadzeniem i opracowaniem DŻS oraz omówienie ankiet z tym związanych.

Kierownik Sekcji Regionalnej DBP Teresa Smaga poruszyła problem gromadzenia dokumentów życia społecznego. Ze względu na obfitość wydarzeń mających miejsce na terenie Dolnego Śląska oraz mnogość dokumentów z tym związanych, konieczne staje się zawężenie zakresu gromadzonych materiałów w bibliotekach. Dolnośląska Biblioteka Publiczna postanowiła od roku 2014 ograniczyć gromadzenie dokumentów życia społecznego i zająć się archiwizacją materiałów dotyczących ważnych wydarzeń kulturalnych we Wrocławiu oraz imprez z Dolnego Śląska mających charakter wojewódzki lub ogólnopolski. W związku z powyższym, dyrekcja biblioteki wystosowała list do dyrektorów dolnośląskich bibliotek z prośbą, aby wspólnymi działaniami stworzyć pełną bazę wiedzy o regionie, z której skorzystają czytelnicy bibliotek tworzących Dolnośląski Zasób Biblioteczny. Wraz z listem przewodnim dyrekcji DBP rozesłano do 36 bibliotek ankietę dotyczącą gromadzenia i opracowania dokumentów życia społecznego. Otrzymano 15 odpowiedzi, z których wynika, iż 85% ankietowanych bibliotek gromadzi dokumenty życia społecznego. Osoby odpowiedzialne za zbiory dżs zajmują się zbiorami sporadycznie, ponieważ na co dzień wykonują obowiązki związane z obsługą czytelników, gromadzeniem i opracowywaniem lub organizacją imprez bibliotecznych. Połowa ankietowanych bibliotek opracowuje formalnie i rzeczowo dokumenty życia społecznego. Dokumenty są udostępniane sporadycznie: w 58%, w postaci bazy komputerowej na stanowisku bezpośrednio dostępnym dla czytelników, a 25% czytelników korzysta z tradycyjnej kartoteki. Ankietowani w 90% stwierdzili, iż dysponują odpowiednim sprzętem do tworzenia bazy dżs i udzielania właściwej informacji, a 60% dokumentalistów postrzegają swoją pracę jako przyjemną i pożyteczną. Reasumując, analiza ankiet pozwoliła nam zorientować się w sytuacji dotyczącej gromadzenia i opracowania dokumentów życia społecznego w bibliotekach Dolnego Śląska i stwierdzić, że połowa ankietowanych bibliotek w ogóle nie gromadzi dokumentów życia społecznego. Jest to zjawisko niepokojące, ale daje nam nowy bodziec do opracowania planu współpracy w zakresie dokumentacji życia lokalnego.

Informacja o planowanym, sformalizowanym porozumieniu w sprawie współpracy bibliotek dolnośląskich nad baza bibliograficzną.

Zgromadzeni zostali zapoznani z treścią dokumentu formalizującego współpracę bibliotek dolnośląskich w zakresie wspólnych działań związanych z tworzeniem bibliografii regionalnej.
Porozumienie zostanie przedstawione dyrektorom bibliotek na VI Forum Bibliotekarzy Dolnośląskich w czerwcu 2014 r. po wcześniejszej prezentacji na temat Bibliografii Regionalnej Dolnego Śląska.

Przyjmowanie propozycji odnośnie tworzenia materiałów metodycznych oraz haseł do lokalnej KHW.
Postulowano opracowanie materiałów metodycznych na temat tworzenia opisów bibliograficznych artykułów poświęconych nagrodom i plebiscytom. Pozostałe propozycje odnośnie materiałów metodycznych i haseł do kartoteki wzorcowej mają zostać nadesłane mailowo do dnia 10.03.2014 r. na adres jgaworska@wbp.wroc.pl lub mnawrocka@wbp.wroc.pl
 
Opracowanie terminarza indywidualnych szkoleń warsztatowych na 2014 r. oraz ich tematyki.
Zaktualizowany terminarz jest dostępny w zakładce.

Omówienie błędów pojawiających się i dotychczas nie poprawionych w bazie bibliograficznej.
Przedstawiono błędy najczęściej powtarzające się w opisach bibliograficznych wprowadzonych do bazy w minionym roku, a mianowicie
  • niepoprawna interpunkcja, niezgpdne z normami stosowanie znaków umownych, brak odstępów lub zbyt dużo odstępów
  • tworzenie opisów bibliograficznych artykułów z serwisów internetowych, które mają charakter efemeryczny
  • tworzenie zbyt ogólnych haseł przedmiotowych geograficznych, złożonych wyłącznie z tematu, bez określników; ze względu na specyfikę bibliografii regionalnej hasła przedmiotowe geograficzne powinny być jak najbardziej precyzyjne
  • brak hasła przedmiotowego geograficznego
  • stosowanie tematów w funkcji określnika
  • tworzenie niepoprawnych haseł przedmiotowych korporatywnych - bez dopowiedzeń z nazwą siedziby, ze skrótami oznaczającymi formę własności
  • stosowanie nazwy miejscowości w funkcji określnika geograficznego, podczas gdy określnikiem geograficznym w JHP BN mogą być jedynie nazwy państw (aktualnie istniejących i historycznych), jednostek większych od państw, takich jak kontynenty i ich części oraz nazwy mórz i oceanów;
  • stosowanie zbyt wielu określników, które nie tworzą logicznie spójnej całości
  • stosowanie tematów i określników usuniętych ze Słownika JHP BN lub uznanych za formy odrzucone


Sprawy różne i/lub dyskusja.
  • Oprócz bieżącej pracy korektorskiej bibliografowie maja obowiązek uporządkowania własnych opisów z błędnie wypełnionym polem 040 do końca 2014 r. W lutym br. odnotowano ponad 60 tysięcy takich rekordów. Nie można ich jednoznacznie przypisać do biblioteki sprawczej. W styczniu przyszłego roku wszystkie źle oznaczone rekordy zostaną usunięte z bazy.
  • Zwrócono uwagę na błąd, który pojawił się w poście Sigla bibliotek stosowane w Bibliografii Regionalnej Dolnego Śląska. Siglum powtarza się w polu 852 a nie w 825. Błąd ten został poprawiony.
  • Bibliotekarze pracujący w systemie MAK zapytali o możliwość korzystania z KHW tworzonego w systemie Aleph. Sugestie w tej sprawie zostaną przekazane po konsultacji z Działem Automatyzacji w pierwszych dniach marca.
  • Wskazano również na rozbieżność między wykazem sigli zamieszczonego w instrukcji Format MARC21 dla potrzeb bibliografii regionalnej, a wykazem umieszczonym na blogu bibliografii regionalnej. Różnice te zostaną wyjaśnione po konsultacji osobą, która opracowała wykaz na potrzeby DZB. O efektach rozmów będziemy informować na bieżąco.
  • Spotkanie sprawozdawczo – wyborcze Komisji ds. Bibliografii Regionalnej Dolnego Śląska odbędzie się 12.03.2014 r. o godzinie 10.00 w sali 22 na II piętrze. Prosimy o niezawodne przybycie wszystkich członków Komisji.

Zakończenie spotkania. 
 
W Dorocznym Spotkaniu Bibliografów Dolnośląskich uczestniczyło 28 bibliotekarzy reprezentujących 18 bibliotek spośród 24 współtworzących Bibliografię Regionalną Dolnego Śląska.

środa, 26 lutego 2014

Wyniki ankiety dotyczącej tendencji organizacyjnych w Bibliografii Regionalnej Dolnego Śląska

W dniu 09.01.2014 r. rozesłano do 39 bibliotek publicznych z terenu Dolnego Śląska anonimową ankietę w formie elektronicznej z prośbą o wypełnienie i odesłanie do dnia 17.01.2014 r. Pytania w niej zawarte opracowane zostały przez członków Komisji ds. Bibliografii Regionalnej Dolnego Śląska. Ankieta miała na celu zbadanie tendencji organizacyjnych związanych z tworzeniem bibliografii regionalnej. W terminie odpowiedziało zaledwie 18 bibliotek. Monit dyrekcji DBP spowodował, iż w badaniach ankietowych wzięło udział kolejnych 16 bibliotek a 3 (Pieszyce, Kamienna Góra i Niemcza) placówki poinformowały nas telefonicznie, że nie prowadzą żadnych prac bibliograficznych. Łącznie otrzymaliśmy 34 odpowiedzi w formie ankiet. 2 biblioteki podeszły do sprawy lekceważąco, nie podejmując tematu.


Ankieta zawierała następujące pytania:
1.Czy w bibliotece znajduje się wydzielona organizacyjnie jednostka odpowiedzialna za bibliografię regionalną?
2.Ile osób zajmuje się opracowaniem bibliografii regionalnej?
3.W jakim dziale zatrudniony jest bibliograf?
4.Czy opracowywanie bibliografii jest podstawowym zajęciem bibliografa?
5.Jakie obowiązki wykonuje na co dzień?
6.Jaka jest średnia liczba godzin w miesiącu poświęcona na prace bibliograficzne?
7.W jaki sposób bibliografia regionalna jest udostępniana czytelnikom?
8.Czy czytelnicy korzystają z bazy bibliografii regionalnej?
9.Czy bibliografia regionalna jest wykorzystywana przy udzielaniu informacji przez bibliotekarza innego niż twórca bibliografii?
10.Czy bibliografowie dysponują odpowiednim sprzętem do tworzenia bazy i udzielania właściwej informacji o niej (skaner, komputer itp.)
11.Czy oprócz bazy w ramach DZB istnieją inne źródła informacji bibliograficznej o regionie tworzone przez daną bibliotekę?
12.Czy na stronie internetowej biblioteki istnieje właściwa informacja o bazie bibliograficznej?
13.Czy istnieje potrzeba organizowania dodatkowych szkoleń warsztatowych odnośnie bibliografii regionalnej i na jaki temat?
14.Czy Pan/Pani korzysta z materiałów metodycznych opracowanych przez Komisję ds. Bibliografii Regionalnej Dolnego Śląska?
15.Czy stosuje Pan/Pani ze słownika JHP BN dostępnego on-line?
16.Jak postrzegana jest praca bibliografa i jej efekt końcowy przez przełożonych?
17.Jak postrzegana jest praca bibliografa i jej efekt końcowy przez czytelników?
18.Jak postrzegana jest praca bibliografa i jej efekt końcowy przez samych bibliografów?
19.Co należałoby zrobić aby efektywnie promować bibliografię regionalną?


Na podstawie udzielonych odpowiedzi sformułowano następujące wnioski:
W większości, bo aż 59% dolnośląskich bibliotek nie ma wydzielonej jednostki organizacyjnej odpowiedzialnej za bibliografię regionalną. W ponad połowie bibliotek (56%) opracowaniem zajmuje się jedna osoba, która poświęca na to zajęcie zaledwie 1 do 8 godzin w miesiącu (47%). Aż 94% ankietowanych odpowiedziało, że prace bibliograficzne nie stanowią podstawowego zajęcia bibliografów. 85% respondentów wskazuje na to, że czytelnicy korzystają z bazy bibliograficznej. 53% zaznacza, że czynią to sporadycznie, a 41%, że często. W 74% ankietowanych bibliotek bibliografia regionalna jest wykorzystywana przy udzielaniu informacji przez bibliotekarza innego niż twórca bibliografii. Tylko jedna Biblioteka odpowiedziała, że nie dysponuje odpowiednim sprzętem do tworzenia bazy i udzielania właściwej informacji o niej. 8 bibliotek ma zastrzeżenia co do jakości sprzętu. W 99% bibliotek oprócz bazy w ramach DZB istnieją inne źródła informacji bibliograficznej o regionie. O możliwości korzystania z bazy bibliograficznej czytelnicy na Dolnym Śląsku dowiadują się w 48% na podstawie informacji ustnej, a w 33% ze strony internetowej biblioteki, tylko 13% bibliotek redaguje ulotki informacyjne na ten temat. W 35% bibliotek nie ma właściwej (tzn. zgodnej ze wskazówkami opracowanymi przez Zespół ds. Bibliografii Regionalnej przy ZG SBP) informacji o bazie regionalnej. 90% respondentów wskazuje na potrzebę organizacji dodatkowych szkoleń warsztatowych odnośnie bibliografii regionalnej. Ponad 90% bibliografów korzysta z materiałów metodycznych opracowanych przez Komisję ds. Bibliografii Regionalnej Dolnego Śląska oraz stosuje w codziennej pracy hasła przedmiotowe ze słownika JHP BN dostępnego on-line. Na pytanie jak postrzegana jest praca bibliografa i jej efekt końcowy przez przełożonych żadna z ankietowanych bibliotek nie odpowiedziała, że bardzo dobrze. 38% odpowiedziało, że obojętnie, 35% zadawalająco i 21% dobrze. Trochę inaczej sprawa wygląda jeśli chodzi o postrzeganie bibliografii przez czytelników: 9% respondentów uważa, że praca bibliografów i jej efekt końcowy w ogóle nie jest dostrzegana, 15% jest postrzegana obojętnie, 44% zadawalająco, 24% dobrze i 9% bardzo dobrze. Sami bibliografowie w ponad 50% oceniają swoją pracę jako przyjemną i potrzebną. 6% odbiera ją jako niechciany, narzucony obowiązek. Efektywna promocja bibliografii regionalnej powinna według respondentów wyglądać następująco: organizacja na szeroką skalę edukacji regionalnej dla dzieci i młodzieży, współpraca bibliotek z mediami lokalnymi, zamieszczanie informacji na stronach internetowych różnego typu urzędów i instytucji lokalnych, drukowanie ulotek i plakatów reklamowych.

czwartek, 20 lutego 2014

Sigla bibliotek stosowane w Bibliografii Regionalnej Dolnego Śląska

W związku z wątpliwościami dotyczącymi sygnowania opisów wprowadzanych do bazy Bibliografii Regionalnej Dolnego Śląska informujemy, iż ze względu na czytelność i uporządkowanie materiału bibliograficznego stosujemy sigla według wykazu sporządzonego przez Dział Automatyzacji DBP we Wrocławiu na potrzeby zintegrowanego systemu Aleph w ramach Dolnośląskiego Zasobu Bibliotecznego. Sigla stosowane w ramach DZB różnią się od tych, które przypisała do poszczególnych bibliotek Biblioteka Narodowa. O ile w przypadku posiadania odrębnej bazy bibliograficznej osadzonej w Państwa placówkach dobór oznaczeń instytucji sprawczej może być dowolny (wykaz sporządzony przez DBP lub BN) o tyle w bazie Bibliografii Regionalnej Dolnego Śląska DZB należy wprowadzać wyłącznie sigla według wykazu zamieszczonego poniżej.
Siglum podajemy obowiązkowo w polu 040 (źródło katalogowania) podpole a (instytucja, która wprowadziła opis) oraz w polu 852 (dane lokalne) podpole a (siglum biblioteki) w przypadku gdy opracowany materiał (czasopismo) przechowywane/dostępne jest w danej bibliotece.

Wykaz miejscowości, z których biblioteki współpracują w ramach Dolnośląskiego Zasobu Bibliotecznego w systemie Aleph wraz z właściwymi oznaczeniami siglum bibliotek: 
 
Lp. Miejscowość Siglum
1. Bielawa BIE
2. Bogatynia BOG
3. Bolesławiec BOL
4. Długołęka DLU
5. Dzierżoniów DZE
6. Głogów GLO
7. Góra GOR
8. Jawor JAW
9. Jelenia Góra JEL
10. Kamienna Góra KAM
11. Kłodzko KLO
12. Legnica LBP
13. Lubań LUB
14. Lubin LBN
15. Lwówek Śląski LWS
16. Łagiewniki LAG
17. Miękinia MIE
18. Milicz MIL
19. Mościsko MOS
20. Niemcza NIE
21. Nowa Ruda BNR
22. Oleśnica OLE
23. Oława OLA
24. Pieszyce PIE
25. Piława Górna PIG
26. Polkowice POL
27. Strzelin STR
28. Środa Śląska SRO
29. Świdnica SWD
30. Świeradów SWZ
31. Trzebnica TRZ
32. Twardogóra TWA
33. Wołów WOL
34. Wrocław WR M
35. Ząbkowice Śląskie ZSL
36. Zgorzelec ZGO
37. Złotoryja ZLO

Powiatowa Biblioteka Pod Atlantami w Wałbrzychu oraz Miejska Biblioteka Publiczna im. Marii Dąbrowskiej w Świebodzicach pracują w systemie MAK. Obydwie biblioteki współpracują w zakresie tworzenia Bibliografii Regionalnej Dolnego Śląska. Opisy przez nie wprowadzane sygnowane są w bazie BRDŚ DZB następująco: 
 
Świebodzice SWB

Wałbrzych WAL

poniedziałek, 17 lutego 2014

Zapraszamy na doroczne spotkanie bibliografów!

Zapraszamy wszystkie osoby, które opracowują materiały do Bibliografii Regionalnej Dolnego Śląska oraz dżs-y i chcą doskonalić swój warsztat pracy na doroczne spotkanie bibliografów.

Spotkanie odbędzie się w dniu 26.02.2014 r. (środa) o godzinie 10.00 w sali konferencyjnej Dolnośląskiej Biblioteki Publicznej we Wrocławiu.

Na zjeździe zostanie podsumowany kolejny rok pracy bibliografów i Komisji ds. Bibliografii Regionalnej, przedstawione zostaną wyniki ankiet dotyczących tendencji organizacyjnych związanych z tworzeniem bibliografii regionalnej oraz katalogu dżs, opracowany zostanie kalendarz indywidualnych warsztatów dla bibliografów oraz ich tematyka, przyjmowane będą postulaty Państwa względem tworzenia lokalnej bazy KHW oraz propozycje do opracowania kolejnych materiałów metodycznych. Zaplanowany zostanie harmonogram prac nad bazą dżs-ów. Nie zabraknie również czasu na dyskusję.

Prosimy wszystkie osoby, które chcą wziąć udział w spotkaniu o zgłoszenia do piątku 21.02.2014 - mailowo: jgaworska@wbp.wroc.pl lub telefonicznie: (71)335 22 23, (71)335 22 36.